ABD, geçici gümrük tarifelerini sona erdirerek yerlerine 60 ülkeyi kapsayan %10 ila %12,5 arasında değişen yeni tarifeler getirdi. ABD'nin mal ithalatının %99'unu temsil eden bu ülkeleri hedef alan yeni uygulama, Washington'ın ticaret politikalarında korumacı yaklaşımını sürdürme ve ek önlemler alma kararlılığını ortaya koyuyor.
Öne Çıkan Rakamlar
- 60 ülke, %10 ila %12,5 arasında değişen yeni Bölüm 301 (Section 301) tarifelerinden etkilenecek.
- Hedeflenen ülkeler, ABD'nin toplam mal ithalatının %99'unu oluşturuyor.
- Kanada’dan yapılan 20 milyar dolar değerindeki ithalata %50 ek vergi uygulanması planlanıyor. Söz konusu tarifelerin 19 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Geçici Dönem Sona Erdi, Ancak Tarife Baskısı Devam Ediyor
24 Temmuz’da sona eren geçici Bölüm 122 (Section 122)1 tarifelerinin kaldırılması, ABD ticaret politikasında bir geri adım anlamına gelmiyor. Bu vergilerin yerini, Bölüm 3012 kapsamında uygulanan %10 ila %12,5 oranındaki yeni tarifeler aldı.
Yeni düzenleme, ABD'nin mal ithalatının neredeyse tamamını kapsayan 60 ülkeye uygulanıyor ve Washington'ın son dönemde karşılaştığı hukuki zorluklara rağmen yüksek düzeyde gümrük korumasını sürdürme niyetini gösteriyor.
Ortalama gümrük vergisi seviyesine etkisinin sınırlı olması bekleniyor. Çünkü yeni tarifeler mevcut vergilere otomatik olarak eklenmeyecek ve genel ithalat maliyetlerini köklü biçimde değiştirmeyecek. Buna rağmen uygulama, ABD yönetiminin ticaret stratejisini sürdürmek için politika araçlarını yeniden şekillendirebildiğini gösteriyor.
Daha Güçlü Bir Hukuki Dayanak
Bölüm 301 daha önce de özellikle Trump'ın ilk başkanlık döneminde Çin'e yönelik tarifelerin uygulanmasında kullanılmıştı. Açık tarife yetkisi konusunda hukuki tartışmalara konu olan IEEPA rejimine kıyasla, Bölüm 301 Beyaz Saray'a daha sağlam bir yasal zemin sunuyor.
Ancak bu durum, yeni hukuki itirazların önünü tamamen kapatmıyor. Washington, söz konusu tarifeleri gerekçelendirirken hedef ülkelerde zorla çalıştırma kaynaklı ürünlerin ithalatına yönelik yeterli yasak veya denetim mekanizmalarının bulunmadığını savunuyor. Buna karşın, uygulamanın çok geniş bir ülke grubunu kapsaması nedeniyle ithalatçı şirketlerin bu gerekçelere itiraz etmesi mümkün görünüyor.
Coface Kuzey Amerika Ekonomisti Marcos Carias, gelişmeyi şu sözlerle değerlendiriyor:
Bu karar yalnızca mevcut vergilerin teknik olarak yenilenmesi anlamına gelmiyor. Asıl mesaj, Washington'ın hukuki açıdan tartışmalı bir rejimi daha kalıcı bir tarife çerçevesine dönüştürme kararlılığıdır. Şirketler açısından sonuç net: Bir tarifenin süresi dolsa bile ABD'deki gümrük vergisi riski yüksek kalmaya devam ediyor.
Yeni Tarifeler Yolda Olabilir
Yeni %10 ila %12,5’lik tarifeler ABD ithalatının büyük bölümü için ortak bir vergi çerçevesi oluştururken, önceki sistem tamamen geri getirilmiş değil. Eski rejimde belirli ülke ve ürünleri hedefleyen ek vergiler de bulunuyordu.
Washington'ın önümüzdeki dönemde bu ikinci vergi katmanını yeniden devreye sokması bekleniyor.
Bu kapsamda ABD, 16 ekonomideki yapısal aşırı kapasiteyi inceleyen yeni bir Bölüm 301 soruşturması yürütüyor. Soruşturma kapsamında değerlendirilen ekonomiler arasında:
yer alıyor.
Soruşturmanın ne zaman sonuçlanacağı ve hangi seviyede tarifeler getireceği henüz bilinmiyor. Ancak süreç, ABD'nin belirli ekonomileri daha hedefli şekilde vergilendirmesine imkan sağlayabilir.
Ayrıca aşağıdaki sektörlerde de ayrı incelemeler sürüyor:
- Havacılık ve uzay
- Drone teknolojileri
- Tıbbi ekipmanlar
- Robotik sistemler
- Endüstriyel makineler
- Rüzgar türbinleri
- Kritik mineraller
- Polisilikon
Bu soruşturmaların sonucunda hangi önlemlerin alınacağı belirsizliğini korusa da, ABD'nin gümrük tarifesi politikasının halen gelişim sürecinde olduğunu gösteriyor.
Kanada Örneği: Ticari Baskı Artıyor
Kanada’ya yönelik son adımlar da bu stratejinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. ABD, Kanada’dan yapılan 20 milyar dolar tutarındaki ithalata %50 oranında yeni gümrük vergisi uygulamayı planlıyor.
Kanada'nın ABD'ye yaptığı toplam ihracatın yaklaşık %5,2'sine karşılık gelen bu uygulamanın 19 Ağustos 2026’da yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
İlk bakışta bu adım, Kuzey Amerika ticaret müzakerelerinde pazarlık gücünü artırmaya yönelik bir araç olarak görülüyor. Makroekonomik etkisinin sınırlı kalması beklenirken, gelişme tarifelerin ekonomik ve diplomatik baskı unsuru olarak giderek daha fazla kullanıldığını ortaya koyuyor.
Dünyadaki en önemli ekonomik gelişmeler ışığında işinizi güvenle büyütmek ve ticari risklerinizi en aza indirmek için Coface çözümleri sizi bekliyor!
Bize Şimdi Ulaşın!
1 Bölüm 122 (Section 122): ABD'nin belirli durumlarda sınırlı süreyle acil gümrük tarifeleri uygulamasına olanak tanıyan geçici bir mekanizma.
2 Bölüm 301 (Section 301): ABD ticaret hukukunda yer alan ve haksız veya ayrımcı olarak değerlendirilen ticaret uygulamalarına karşı gümrük vergileri uygulanmasına izin veren yasal araç.
